Konflikt jest przedmiotem zainteresowania wielu dziedzin naukowych – psychologii, socjologii, historii, politologii, które próbują odpowiedzieć na pytanie, dlaczego wybuchają  konflikty, jaki jest ich zakres i intensywność, jak je rozwiązywać i regulować.   

Czym jest konflikt?

Według „Słownika  socjologicznego” (K. Olechnicki, P. Załęcki) konflikt to proces społeczny, zachodzący pomiędzy jednostkami, grupami, klasami, narodami czy organizacjami. Wynika on najczęściej ze sprzeczności ich interesów, celów, intencji, poglądów, motywów czy obowiązków, powodujących powstanie wrogości między nimi.

Istnieje wiele rodzajów konfliktów. Ze względu na efekty, jakie przynoszą, można  wyróżnić konflikt destruktywny, który ma miejsce wówczas, gdy jedna z zaangażowanych w niego stron wygrywa, a druga przegrywa. Natomiast konflikt konstruktywny występuje wtedy, gdy obie strony mogą w wyniku jego rozwiązania odnieść jakąś korzyść.

Style rozwiązywania konfliktów

Każdy ma swoje metody rozstrzygania sporów, zdobyte dzięki własnym i cudzym doświadczeniom. Najważniejsze, aby mieć świadomość możliwości i umiejętności walki z konfliktami. Istnieje pięć najbardziej popularnych stylów ich rozwiązywania:

Współpraca – szukanie ugody, która zadowoli dwie strony konfliktu. To jeden z

najbardziej efektywnych sposobów reagowania na spór. Wymaga kreatywności oraz elastyczności. Sprawdza się przede wszystkim w sytuacjach, gdy konkurenci mają inne cele. Ponadto sprawia, że stosunkowo łatwo odkryć realną przyczynę sporu, którą najczęściej jest błędna komunikacja lub jej brak.

Kompromis – to najbardziej pospolity sposób reagowania na konflikt. Oznacza postępowanie, umożliwiające częściowe zaspokojenie interesów obu stron. Każdy tu coś traci i coś zyskuje. Przydatny jest głównie wtedy, gdy niezbędne jest szybkie rozwiązanie, a stanowiska są mocno sprzeczne.

Konkurencja – sposób patrzenia na konflikt jak na grę lub współzawodnictwo Wygrana oznacza sukces i dobry wynik, przegrana natomiast porażkę, słabość i utratę prestiżu. Wielu ludzi reaguje na konflikt w ten sposób, ponieważ jest to również środek obrony samooceny. Ma to swoje zalety, gdy należy szybko podjąć decyzję albo gdy trzeba ochronić się przed ludźmi niekompetentnymi w danej dziedzinie.
Unikanie – polega na unikaniu zajmowania się konfliktem lub zaprzeczaniu jego istnieniu. Niebezpieczeństwo takiego postępowania sprowadza się do tego, że konflikt przebiega wówczas w sposób ukryty i żadna ze stron nie ma szans na zaspokojenie swoich potrzeb. Warto je zastosować, gdy cel konfliktu nie jest ważny lub potrzeba czasu na zaznajomienie się z problemem. Styl ten najczęściej wybierają osoby nieodporne na stres i unikające jakichkolwiek napięć emocjonalnych.
Dostosowanie – polega na postępowaniu zgodnym z interesem strony przeciwnej. Wykorzystują go głównie osoby, które nastawione są na utrzymywanie dobrych stosunków z innymi i wolą przy tym zrezygnować z własnych celów. Takie działanie jest dobre i uzasadnione, kiedy druga strona jest silniejsza i ma zdecydowaną przewagę oraz gdy ma się nadzieję, że uzyska się coś od niej w przyszłości.

Co sprzyja rozstrzyganiu konfliktów?

Warto pamiętać, że w chwili pojawienia się konfliktów, nie należy reagować gwałtownie, a dążyć do tego, by najpierw:

1. Przedyskutować problem i skoncentrować się na tym, co ważne w danej chwili. Trzeba klarownie i otwarcie przedstawić swoje stanowisko, skupić się na najistotniejszych sprawach i odnieść się do tych argumentów, które pozostają w ścisłym związku z przedmiotem konfliktu. 

2. Zachować spokój i szanować uczucia innych. Należy dobrze poznać stanowisko drugiej strony. Do tego potrzebne jest właściwe słuchanie partnera, traktowanie jego poglądów poważnie i zrozumienie odmiennego niż własny punktu widzenia. W ten sposób możliwe jest wzbudzenie zaufania pomiędzy stronami, zmniejszenie dystansu i wyrażenie chęci porozumienia.